‘Ηχήστε τις σάλπιγγες του πολέμου’: Σαν σήμερα η κηδεία του Κωστή Παλαμά που εξελίχθηκε σε κορυφαία αντιστασιακή εκδήλωση

948

Σαν χθες, 27η Φεβρουαρίου του 1943 ήταν που έκλεισε τα μάτια του ο Κωστής Παλαμάς, στην ηλικία των 84 χρονών. Η είδηση του θανάτου του κυκλοφόρησε γρήγορα σε όλη την Αθήνα της κατοχής.

Στις 11 το πρωί  της 28ης  Φεβρουαρίου, σαν σήμερα, πλήθος κόσμου έφτασε στο Ά νεκροταφείο της Αθήνας για να παρακολουθήσει την νεκρώσιμο ακολουθία και να πει το τελευταίο αντίο στον ποιητή. Όλος ο πνευματικός χώρος της χώρας βρισκόταν εκεί. Σπύρος Μελάς, Μαρίκα Κοτοπούλη, Κωνσταντίνος Τσάτσος, Γιώργος Θεοτοκάς, Άγγελος Σικελιανός, Ηλίας Βενέζης, Ιωάννα Τσάτσου, Γιώργος Κατσίμπαλης, κ.α. Οι δυνατοί εκπρόσωποι της Πρώτης και της Δεύτερης Μεταπολεμικής γενιάς έδωσαν το βροντερό παρών.

Όταν ο αρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός αποχαιρέτησε τον Κωστή Παλαμά,  αντήχησε βροντερός ο λόγος  του Σικελιανού : « Ηχήστε σάλπιγγες, καμπάνες βροντερές, δονήστε σύγκορμη τη χώρα, πέρα ως πέρα. Βογγήστε τύμπανα πολέμου… Οι φοβερές σημαίες, ξεδιπλωθήτε στον αέρα! Σ’ αυτό το φέρετρο ακουμπά η Ελλάδα…!» Τα λόγια συγκλόνισαν όλους τους παρευρισκόμενους και ξύπνησαν μέσα τους την φωτιά της αντίστασης και της ελευθερίας.

Στη συνέχεια, ο ποιητής Σωτήρης Σκίπης, ένας από τους τελευταίους εκπροσώπους της Νέας Αθηναϊκής Σχολής, απήγγειλε συγκλονιστικά το ποίημά του Στον Κωστή Παλαμά.

Μέσ’ από τα κάγκελλα τ’ αόρατα

της απέραντής μας φυλακής,

μέσα στο κελί το σκοτεινό μας,

δεν εβάσταξες στον πόνο της Φυλής

κι έπεσες σα δρυς

από τα χτυπήματα

κάποιων μαύρων ξυλοκόπων

στο σκοτάδι της νυχτιάς της τραγικής,

δίχως να προσμείνεις την αχτίδα

της καινούργιας Χαραυγής.

Κι έπεσες καθώς από σεισμό

πέφτει μια μαρμάρινη κολόνα

κάποιου πανάρχαιου ναού.

Σα ναός, οπού χτυπιέται

απ’ τα βόλια των βαρβάρων.

Σαν τον Παρθενώνα,

ήρωα, ποιητή του Αιώνα.

Μάτια στερεμένα από τις τόσες

συμφορές,

δάκρυα δε θα χύσουνε για Σένα.

Θα σε κλάψουνε μια μέρα

οι ίδιοι αυτοί που μας σκοτώνουν

έναν – ένα,

σαν ξυπνήσουν απ’ τη μέθη τους

κι αντικρύσουν τι ερημιές

εσκορπίσανε στο διάβα τους

σ’ αναρίθμητες καρδιές.

Φεύγεις, πας για το ταξίδι σου

το Αχερούσιο, το στερνό,

ω πρωτότοκε αδερφέ μας,

όμως κοίτα πώς ξοπίσω σου

οι Έλληνες σε χαιρετάνε.

Ο καθένας ένα στίχο σου

ψέλνοντας μελωδικό,

σε ξεπροβοδάνε

με τα μύρια σου τραγούδια,

που βουίζουν σα μελίσσια

πάνω απ’ Απριλιού λουλούδια,

σα να προμηνάνε την Ανάσταση,

ω μεγάλε ραψωδέ μας

Ο Άγγελος Σικελιανός, ο Σπύρος Μελάς και άλλα νέα παιδιά σήκωσαν το φέρετρο, αφού τελείωσε η νεκρώσιμος ακολουθία και κατευθύνθηκαν προς το χώρο της ταφής. Την ώρα που το φέρετρο κατεβαίνει, ο λογοτέχνης Γιώργος Κατσίμπαλης άρχισε να τραγουδά τον Εθνικό Ύμνο: «Σε γνωρίζω από την κόψη…». Ακολουθεί το πλήθος, στην αρχή μουδιασμένα και δειλά και μετά δυνατά και με πάθος παρά την παρουσία του αντιπροσώπου του κατακτητή. ‘Ακολούθησε το συγκεντρωμένο πλήθος, πρώτα δειλά –περιγράφει ο Κωνσταντίνος Τσάτσος– ύστερα η φωνή κατάκτησε όλον τον κόσμο, μυριόστομη.’

Όλοι γονατίζουν καθώς το φέρετρο κατεβαίνει και συνεχίζουν να ψάλλουν δυνατά…«Και σαν πρώτα αντρειωμένη χαίρε ω χαίρε, ελευτεριά !…». Και κυριαρχούν πάνω από όλους, στους ουρανούς τα λόγια του ποιητή: « Η μεγαλοσύνη στα έθνη δεν μετριέται με το στρέμμα, με της καρδιάς το πύρωμα μετριέται και με το αίμα !»

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.